Depremden önce duyulan ezan neyin habercisiydi?

17 Ağustos 1999... Saatler 03.02’yi gösterdiğinde Marmara Bölgesi tarihinin en büyük felaketlerinden biriyle sarsıldı. Yalnızca 45 saniye süren deprem, Sakarya’da binlerce hayatı altüst ederken geride silinmesi mümkün olmayan hatıralar bıraktı. Aradan geçen 27 yıla rağmen o gecenin acısı ve tanıklıkları hafızalardaki yerini koruyor.

SAAT 03.02’DE HAYAT DURDU
17 Ağustos 1999 gecesi saat 03.02’de meydana gelen Marmara Depremi, Sakarya başta olmak üzere geniş bir bölgede büyük yıkıma neden oldu.

Sadece 45 saniye süren sarsıntı, binlerce insanın yaşamını değiştirdi. O geceyi yaşayanların hafızasına yerin altından gelen uğultu, yıkılan binaların sesi ve karanlığın içindeki çaresizlik kazındı.

27 YILDIR UNUTULMADI
Felaketin üzerinden 27 yıl geçti ancak Sakarya’da depremin izleri ve kaybedilen insanların acısı unutulmadı.

Depremi yaşayanların anlattıkları, 17 Ağustos’un yalnızca takvimde kalan bir tarih olmadığını bir kez daha ortaya koyuyor.

“ÜÇ EZAN” ŞİİRİYLE O GECEYE YOLCULUK
“Kelden Her Telden” podcast serisinin 17 Ağustos’a özel anma bölümünde Bilge ve Göktürk, deprem gecesinin tanıklıklarını dinleyicilerle buluşturuyor.

Programda, depremi Sakarya’da öğretmen ve izci lideri olarak yaşayan Hayrettin Polat’ın kaleme aldığı “Üç Ezan” şiirinden yola çıkılarak felaket gecesi anlatılıyor.

“MEÇHUL EZAN” HAFIZALARDA KALDI
Bölümde, bazı deprem tanıklarının sarsıntıdan yaklaşık 10 dakika önce duyduklarını aktardıkları ve kaynağını açıklayamadıkları “meçhul ezan” anlatısı da ele alınıyor.

Hayrettin Polat’ın “Üç Ezan” şiiri üzerinden o gecenin korkusu, yaşanan kayıplar ve deprem sonrasındaki tanıklıklar yeniden hatırlatılıyor.

17 AĞUSTOS’UN HATIRASI YAŞATILIYOR
Özel podcast bölümü, 17 Ağustos’un acısını yeniden hatırlatırken aynı zamanda deprem gerçeğini unutmamak ve gelecek nesillere yaşananları aktarmak açısından da anlam taşıyor.

45 saniyede binlerce hayatın değiştiği o gecenin üzerinden 27 yıl geçti. Ancak 17 Ağustos 1999, saat 03.02, Sakarya’nın hafızasındaki yerini korumaya devam ediyor.



3 EZAN

Üç gül ektim toprağa, üç ezan açar her seher
Üç ezan çağırır beni, üç yürekten
Cennete, zafere ve mahşere…

Orhan Camii’nden hoş bir seda yayılır Ada’ya
Melekler iner Keremali’ye, Akova’ya
Her sabah takunya sesleri şadırvanlarda
Günahlar nur pak olur Sapanca suyuyla
Ulvî bir göç başlar bütün namazgâhlarda
Dağılır bereket Çark Yolu’na, Uzun çarşı’ya
Unutamam saba ezanlarını hiçbir zaman
Sakarya’da olsam ezan okusam, ezan okusam…

Meçhul bir ezan yayılır ta derinlerden Akova’ya
Geceyi yırtarcasına haykırır: “Uyan Sakarya”
Sûr üflenmeden titreşir toprak, sarsılır dünya
Tozlu Camii üstünde karanlık yıldızlar, parlak ziya
Patates eksen fabrika, tütün dizsen bina biter ya
Taşır mı bu toprak, taşır mı bunca zilleti…
Enkazlar arasından uzanır eller, tutunamaz binlercesi
Kim ekti patatesi bilmem ki!
Unutamam o meçhul ezanı dokuz tahta dizilmeden
Güller diksem Akova’ya mezar taşı yerine,
Bülbül dinlesem dökülen ağıtlar üzerine
Güller diksem, güller diksem, bülbül dinlesem…

Sakarya boylarında yankılanır bir ezan,
Ellerde mavzer, oynar eli kınalı kızlar
Şehitler seslenir Geyve Boğazı’ndan Anadolu’ya:
“Kalmak için gelmedik, göç etmek ister gönlümüz,
Anamın ekmeği tüter burnumda hasret hasret.”
Süngülerle zafer yazılır nehrin köpüklerine
Oynaşır yıldızlar, sevişir dalgalar yakamoz yakamoz
Sapanca’dan abdest alır Keremali, secdeye varır
Toprak olsam, su olsam, türkü olsam,
Okunsam, okunsam ezanların ardından…

Üç ezan duyarım Sakarya semalarında her seher
Üçü de çağırır beni: “Cennete, cennete, cennete…”

Hayrettin POLAT – 2004

Haber: Ömer Faruk  Tınaz (sozsakarya.com)