Arif Öztürk

Arif Öztürk


Milli Mücadele'de Geyve (15)

25 Haziran 2020 - 17:35

MİLLİ KUVVETLER GEYVE’DEN SAKARYA SAVAŞINA GİDİYORLAR
MUSTAFA KEMAL PAŞA GEYVE’YE GELİYOR


Erkânıharbiye Yunanlılara Sakarya’da iyi bir darbe vurmak üzere bütün cephelerden ayrılabilecek olan kuvvetlerle, memleket içerisinde yeniden kurulan kuvvetleri Sakarya’nın doğusunda toplatma kararı alır. Adapazarı ve İzmit’in Yunan işgalinden kurtarılmasından sonra bölgede bulunan kuvvetler Mekece, Osmaneli bölgesinde bulunmaktadır.

Bu kuvvetlerin başında Albay Kazım (Özalp) bulunmaktadır. Bu kuvvetler Sakarya’nın doğusuna yetişmek üzere emir alırlar. Bilecik ve Eskişehir yolu Yunan işgalinde olduğundan bu bölgede bulunan kuvvetler Geyve’de toplanır. 10 Ağustos 1921 günü Geyve’den Taraklı – Nallıhan istikametine hareket edilir. Bazı kuvvetler önceden anlatılan ‘’Top Yolu’’ Osmaneli-Akdoğan- Günhoşlar Taraklı yolunu kullanır. Buradan Çayırhan’a gidilir. Kazım Özalp, Milli Mücadele kitabında bu olayı şöyle anlatmaktadır. (Sayfa 192/193)
‘’Ben, kolordu karargâhı, 17. Fırka ve emrimdeki diğer kuvvetlerle, 10 Ağustosta Geyve’den Mudurnu-Nallıhan yolu ile hareket ettim. Kocaeli’de yalnız bazı milli kıtalarla, İzmit’te Miralay Emin Bey’in emrinde bir bölük kuvvetinde asker bıraktım.
Kocaeli’yi bu kadar boş bıraktığımızı ve oradaki kuvvetlerimizin Sakarya’ya hareket ettiklerini, hiç olmazsa biz Sakarya’ya yetişinceye kadar düşmana hissettirmemek lâzımdı. Bunun için aldığım tedbirlerde tamamiyle muvaffak olduk. Düşman uzun zaman bizim Söğüt ve Eskişehir yönlerinde bir hareket yapacağımızdan şüpheye düşerek tertibat almış ve hatta Sakarya Muharebesi sırasında bile kalabalık bir kuvvetini oralarda bırakmıştır. ….yaptığımız yürüyüş günde 40 km. dir. Askerimiz bu cebri yürüyüşte çok zorluk çekti, fakat zamanında Sakarya’nın doğusuna yetiştik.’’

Geyve’den düşmana hissettirmeden hareket eden kuvvetler 18 Ağutos 1921 günü Çayırhan’a varmış oldular. Bu kuvvetler Sakarya Savaşına iştirak ederek zafer kazanmışlardır.

Mustafa Kemal Paşa 13 Haziran 1922 de Geyve’ye gelmiştir. Salı günü Kocaeli Grubu Kumandanı Halit Paşa (Karsıalan) M. Kemal Paşa'yı Göynük'te karşılamış, oradan Taraklı'ya gelmişlerdir. Taraklı'dan Geyve’ye gelen Kemal Paşa gece Geyve’de kalmıştır. 14 Haziran 1922 çarşamba günü Adapazarı’na annesinin yanına gider. Mustafa Kemal Paşa Alifuatpaşa taş köprüden geçerken Akıncı köyünden Hacı Hamza (Aydın) kül ile gazyağını karıştırarak köprünün iki yanında meşaleler yakmıştır. (Anlatan; Şeref Kırca) Annesi Zübeyde Hanım İstanbul’dan Adapazarı’na gelmiş, şimdi istasyonun yanında müze olan evde misafir edilmektedir.

14 Haziran Çarşamba günü Adapazarı’na gelen Mustafa Kemal Paşa, burada İstanbul’dan – Ankara’ya birlikte gitmek üzere gelmiş olan annesi Zübeyde ve kardeşi Makbule Hanımlarla görüşmüş, şehirde iki gün kalmıştır. Yanında Kocaeli Grubu Kumandanı Miralay Halit (KARSIALAN) ile birlikte bölgedeki birliklere denetlemelerini yaptıktan sonra 17 Haziran Cumartesi günü saat 18:00’de trenle İzmit’e gitmiştir. İzmit Merkez Komutanı Kaymakam Hüseyin Hüsnü Bey, Belediye Reisi Abidin Bey, Müdafaa-i Hukuk Reisi, Mülkiye Müfettişi Emin Bey ile İstihbarat Müdürü Cevdet Bey tarafından karşılanmıştır.

İzmit’te Fransız gazeteci Claude Farrare ile 18 Haziran 1922 Pazar günü görüşmüştür. 19 Haziran 1922 Pazartesi günü saat 10.00'da özel trenle Adapazarı’na hareket etmiştir. 21 Haziran 1922 günü Adapazarı’nın Yunan işgalinden kurtulması yıl dönümü nedeniyle düzenlenen törene katıldıktan sonra Adapazarı’ndan Geyve’ye gitmek üzere hareket etmiştir.

21 Haziran 1922 Çarşamba günü annesi de yanında Geyve’ye gelmiştir. (Alifuatpaşa'da istasyon binasında kısa bir süre istirahat edilir.) Hükümet ve Belediyeyi ziyaret eder. Gece Belediye Başkanı Rasim Efendinin (Tarhan) evinde misafir kalmıştır. Bu ev maalesef yangınla yok olmuştur.

22. 6. 1922 günü Geyve ve İznik bölgelerindeki askeri birlikleri ziyaret eder. Geceyi tekrar Geyve'de geçirir. 23 Haziran 1922 Cuma günü Geyve’den Taraklı'ya gider. Taraklı halkı coşkuyla karşılar. Aynı günü Göynük istikametinden Ankara’ya gider.


Mustafa Kemal paşa’nın bu seyahatini yazan Tevhid-i Efkar Gazetesi, 22 Haziran 1922

Arif Öztürk

Bu yazı 286 defa okunmuştur.

FACEBOOK YORUMLAR

YORUMLAR

  • 0 Yorum